It is necessary to awaken women’s power against injustice and oppression.
नवरात्र हा देवी दुर्गाच्या नऊ रूपांचे पूजन करून साजरा केला जाणारा हिंदू सण आहे. जो वाईटावर चांगल्याच्या विजयाचे प्रतीक आहे. नव म्हणजे नऊ आणि रात्र म्हणजे रात्री, या नऊ दिवसामध्ये दुर्गा देवीच्या विविध रूपांची पूजा केली जाते, उपवास धरल्या जातो. नवरात्रीचा दुसरा दिवस मी माझ्या जागृत भवानीच्या मंदिरातमध्ये दर्शनासाठी गेली असता मनात प्रश्न आला जागर म्हणजे काय? स्त्री मध्ये असणार्‍या सर्व शक्तींना जागृत करणे स्त्रीच्या आत्मसन्मानाचा, संघर्षाची जाणीव, नवीन विचारांची पेरणी नवरात्री उत्सवात होवून स्त्रीवर होणार्‍या अन्याय-अत्याचाराविरोधात स्त्री शक्तीने एकवटून केलेली क्रांती म्हणजे मजागरफ आहे का? या विचारांचे मनामध्ये काहूर सुरु झाले.
सहनाशीलतेच्या छायेखाली नवी मशाल स्त्रीने पेटवली, आज ती नाही फक्त कुणाची तर स्वतःची ओळख घडविल, अशा कर्तृत्ववान महिला ज्यांनी जागर केला त्यांचे चित्र माझ्या डोळ्यासमोर आले.. राजमाता माँ साहेब जिजाऊ यांनी स्वप्न पाहिले होते की स्वराज्यची स्थापना व्हावी म्हणून त्यांनी छत्रपती शिवाजी महाराजांवर बाल वयातच योग्य संस्कार करून त्यांना प्रशिक्षण देऊन कार्यपूर्ती केली.. सावित्रीबाईंनी महिलांसाठी शिक्षणाचा वसा घेतला आणि रमाबाईंनी बाबासाहेबांची साथ देऊन समाज परिवर्तनासाठी विडा उचलीत आपलं सुख आणि संसारासाठी त्यागमूर्ती ठरल्या. या सर्वांनी खर्‍या अर्थाने केलेली क्रांती त्याला जागर म्हणावे का?
नऊ दिवस उपवास करून नऊ रंगांच्या साड्या घालून गरबा, दांडिया मध्ये सहभागी होऊन रात्री उशिरापर्यंत बाहेर राहून पायात चप्पल न घालता मातेची सेवा यांच्या हातून घडते का? खरंच विचार करण्यासारखी बाब आहे नवरात्री उत्सव साजरा करताना डीजेच्या कर्कशमये आवाजामध्ये आजची तरुण मंडळी विशेष तरुणी यांचा सहभाग वाढलेला पहावयास मिळतो आहे. माँ. जगदंबेचे अनेक रूपे आहे सर्व देवतांना मातीची निवड केली कारण पृथ्वीवर जिथे जीथे अन्याय अत्याचार होत आहे तो थांबवण्यासाठी या मातेला अनेक रूपे धारण करून वेळोवेळी या पृथ्वीवर येवून राक्षशी विचारांचा संहार केला, त्याला जागर म्हणावं का?
आजरोजी महिलांच्या सुरक्षेसाठी अनेक कायदे करण्यात आलेले आहेत, मात्र त्या कायद्याचे अस्तीत्व कागदावरच असल्याने महिला, मुली, तरुणींवर होणार्‍या अन्याय, अत्याचारामध्ये मोठी वाढ झाली आहे. तर दुसरीकडे राजकीय महिला गरबा, दांडीया खेळून मनसोक्त आनंद लूटत आहे. ही, नवरात्रीमध्ये शोकांतीकाच म्हणावी लागेल. महिलांवर होणारे अन्याय, अत्याचार, अतिप्रसंग याला कुठेतरी महिलांच जबाबदार आहेत, असे म्हटल्यास वावगे ठरणार नाही. मोबाईलरुपी राक्षसाचा संहार करण्याऐवजी आपण त्याच्या आहारी जाऊन त्याला आपले आयुष्य अर्पण केले यामुळे आपण स्वतः पासून दूर जात आहे, मात्र पुरुषांना दोष दिला जात आहे, हे कीतपत योग्य? महिलांनी, मुलींनी अन्याय अत्याचाराविरोध उभे राहिल्यास तो एक क्रांतीचा जागर होईल.!
चेतना विद्यालयात होतोय विचारांचा जागर
महिलांसाठी मोताळा तालुक्यातील परडा येथील चेतना विकास विद्यालयात जागर होत आहे. तो जागर करीत आहेत, मुंबई येथील सपना चव्हाण टीचर आणि त्यांचा ग्रुप. त्या महिलांमधील कला-गुणांना वाव तसेच अन्याय-अत्याचाराविरोधात एकवटून त्याचा सामना कसा करावा? महिलांनी मुला-मुलींना चांगले संस्कार देवून त्यांना स्वत:साठी नव्हे दुसर्‍यासाठी जगण्याची शिकवण देण्याचे काम करीत आहे, तो जागर खर्‍या अर्थाने सपना टीचर करीत आहे, असे म्हटल्यास वावगे ठरणार नाही.
– सौ.अर्चना विष्णु शिराळ
चेतना विकास प्राथमिक व उच्च माध्यमिक विद्यालय परडा.
